سيد علي اكبر قرشي
152
قاموس قرآن ( فارسي )
جور ميايد . بهر حال مراد از اصحاب ايكه در قرآن مجيد قوم حضرت شعيب است * ( « كَذَّبَ أَصْحابُ الأَيْكَةِ الْمُرْسَلِينَ . إِذْ قالَ لَهُمْ شُعَيْبٌ أَ لا تَتَّقُونَ إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ » ) * شعراء : 176 - 178 گفتهاند آن محلَّى بود در نزديكى مدين كه شعيب براى آنها نيز مبعوث شده بود . و نيز گفتهاند كه ايكه نام شهرى بود . اين كلمه چهار بار در قرآن آمده است . ايكه را نميشود با مدين يكى دانست كه در بارهء مدين آمده * ( « وَإِلى مَدْيَنَ أَخاهُمْ شُعَيْباً » ) * هود : 84 از اين مىفهميم كه شعيب از اهل مدين بود ولى در بارهء ايكه « اخاهم » نيامده است . در سورهء حجر و شعراء و غيره روشن مىشود : اصحاب ايكه نيز در اثر طغيان هلاك شدهاند . در جوامع - الجامع فرموده : در حديث است شعيب باهل مدين و ايكه هر دو مبعوث شده بود . ايِّم : ايِّم ( با تشديد ) زن بى شوهر جمع آن در قرآن ايامى است گاهى بمرد مجرّد نيز ايِّم گويند ( مفردات ) در قاموس گويد : ايّم زنى بىشوهر است خواه دوشيزه باشد يا شوهر رفته و نيز مرديكه زن ندارد . در آيهء * ( « وَأَنْكِحُوا الأَيامى مِنْكُمْ » ) * نور : 32 زنان بىشوهر و مردان بىزن هر دو مرادند ، يعنى زنان بىشوهر و مردان مجرّد را جفت دهيد . الآن : اكنون . حالا . الآن اسم وقتى است كه در آن هستى * ( « قالُوا الآنَ جِئْتَ بِالْحَقِّ » ) * بقره : 71 گفتند اكنون حق را آوردى ! * ( « آلآنَ وَقَدْ عَصَيْتَ قَبْلُ » ) * يونس : 91 همزهء استفهام به آن داخل شده يعنى آيا اكنون ايمان مياورى حال آنكه در پيش عصيان كردهاى ؟ راغب گويد : الف و لام آن براى تعريف و لازم كلمه است و از سيبويه نقل مىكند كه گفته : الآن آنك يعنى : حالا وقت تو است . ايّان : كى . كدام وقت . و آن سئوال است از زمان آينده و نزديك و بمعنى متى است * ( « وَما يَشْعُرُونَ ) *